© Madelon van Rossen
Auteur: Annelien vd Heide
Fotoreis Hebriden Schotland: Harris en Lewis met Nature Talks
Vandaag begint ons gezamenlijke avontuur: de Nature Talks-fotoreis naar de Hebriden, met Harris en Lewis als decor. Tijdens een online informatiebijeenkomst maken we vooraf al kennis met elkaar. Vandaag reizen we in twee groepen naar Harris en Lewis.
Madelon en Wim vliegen via Glasgow. Koen, Cor en Annelien reizen via Inverness. Michel is al op Harris en Lewis en haalt ons op van het vliegveld in Stornoway. De eerste dag verloopt alleen niet helemaal zoals gepland. Achteraf noemen we het een echt avontuur.
Onverwacht begin van de fotoreis: van vliegtuig naar boot naar bus
Na een voorspoedige vlucht van Schiphol naar Inverness landen Koen, Cor en Annelien op Inverness Airport voor een tussenstop van ongeveer tweeënhalf uur. We hebben mooi de tijd om elkaar beter te leren kennen en alvast bij te praten. Tegen het einde van de middag lopen we naar de gate voor de vlucht naar Stornoway. Rondom het vliegtuig zien we opvallend veel mensen in gele en oranje hesjes lopen en staan. Dit voelt niet goed. Al snel blijkt waarom: het vliegtuig heeft vertraging door technische problemen. Ongeveer 45 minuten later krijgen we het bericht dat het vliegtuig die dag niet meer naar Stornoway vertrekt. Dat hadden we niet gepland. De luchtvaartmaatschappij geeft ons twee opties. We kunnen de volgende dag met een ander vliegtuig vertrekken, of we kunnen vandaag nog naar Stornoway reizen via de veerboot vanuit Ullapool. Die keuze maken we snel. We willen geen tijd verliezen. Natuurlijk stemmen we alles eerst af met Michel en Nature Talks.
De maatschappij regelt een taxi en we rijden in recordtempo van Inverness naar Ullapool. Onze chauffeur heeft duidelijk een zware rechtervoet en rijdt alsof hij in de Formule 1 thuishoort. In Ullapool stappen we direct op de veerboot naar Stornoway, die gelukkig nog op ons wacht.
De wind waait stevig. Op land meten we windkracht 6 met uitschieters naar 7. Ondertussen steken we ook nog een zeestraat van ongeveer 65 kilometer over. De veerboot krijgt dus flink wat hoge golven te verwerken. De rest laat zich raden. Na een roerige overtocht komen we laat in de avond aan in de haven van Stornoway. Daar wachten Michel, Wim en Madelon ons op. Vraag niet hoe, maar we zijn er, en compleet. Laat deze fotoreis nu maar echt beginnen.
Eerste kennismaking met Harris: Luskentyre Beach steelt direct de show
Tijdens het ontbijt legt Michel uit wat ons deze week te wachten staat. We werken met een flexibel schema en laten ons leiden door het weer. Gisteravond vraagt Michel tijdens de busrit van Stornoway naar het hotel welke locaties in ieders persoonlijke top drie staan. Waar mogelijk houdt hij hiermee rekening in de planning.
Na het ontbijt stappen we in de bus voor onze eerste fotografische kennismaking met Harris. Lewis volgt later in de week. We beginnen meteen met een absolute topper: Luskentyre Beach. Deze locatie komt later in de week vaker terug. Niet voor niets, want dit strand staat bekend als één van de mooiste stranden van het Verenigd Koninkrijk. Bij aankomst op de parkeerplaats poseren twee Schotse Hooglanders alsof ze speciaal voor ons klaarstaan. Welkom in Schotland. Op Luskentyre Beach vermaken we ons uitstekend. We fotograferen in de duinen met helmgras, op de rotsen, bij het kreekje en natuurlijk op het strand zelf. Hier en daar letten we goed op plekken met drijfzand, maar dat drukt de pret niet.
Af en toe valt er een stevige regenbui. Juist dat weer zorgt voor prachtige, dreigende luchten en zelfs regenbogen. De omstandigheden wisselen snel, maar dat maakt deze plek alleen maar interessanter.
© Cor de Bruijn
Northton Salt Flats als fotografisch contrast
De volgende fotostop brengt ons naar de Northton Salt Flats, ook een locatie van de bucketlist die op dag één ontstaat. Deze plek voelt totaal anders dan Luskentyre Beach, maar is minstens zo fotogeniek.
De harde wind blaast recht over de Flats en laat de gevoelstemperatuur flink dalen. We zijn blij met laagjes, mutsen en handschoenen. Tegelijkertijd veroorzaakt de wind mooie rimpelingen op het water. De lichtinval op de berg in de achtergrond is prachtig. Wie van lijnen in het landschap houdt, kan hier zijn hart ophalen. Ook het slootjespringen tussen de Flats verloopt verrassend soepel. Iedereen houdt droge voeten en de apparatuur blijft gelukkig ook droog.
Tot slot van de middag: Seilebost Beach en eindeloze patronen
Op de terugweg naar onze uitvalsbasis stoppen we nog bij Seilebost Beach. Na een afdaling langs een klif lopen we het enorme, drooggevallen strand op. De patronen en lijnen die het zeewater achterlaat, zorgen voor eindeloos fotografieplezier. Aan het einde van de middag nemen de lichtomstandigheden langzaam af. Daarom keren we terug naar het hotel. Deze eerste dag vliegt voorbij en smaakt direct naar meer.
Na het diner houden we onze eerste fotobespreking. Dat moment werkt altijd leerzaam en geeft bovendien een mooi inkijkje in elkaars fotografiestijl. Daarna spoelen we de statieven af vanwege al het zoute water en zoeken we ons bed op. Wat een sterk begin van deze fotoreis.
Seastacks, wind en ruige kliffen op Lewis
Vandaag staat Lewis op het programma. We vertrekken vroeg en rijden door het ruige landschap van Harris en Lewis. Onze eerste locatie is Garry Beach, opnieuw een wens van de bucketlist van dag één. Dit uitgestrekte strand aan de noordoostkant van Lewis biedt mooie spiegelingen langs de vloedlijn, enkele reusachtige seastacks en ruige kliffen. Voor landschapsfotografen voelt dit als een walhalla.
Ook vandaag waait er weer een straffe wind vanaf zee. Daarom letten we extra goed op onze statieven en camera’s. Op deze locatie zien we veel mogelijkheden. We kunnen van bovenaf fotograferen, maar ook dichter bij op het strand werken. Al snel verspreidt de groep zich over de locatie en volgt iedereen zijn eigen blik. Waar mogelijk loopt Michel langs om mee te kijken en tips te geven.
De seastack en de kreek aan de andere kant van het strand leveren opnieuw uren fotografieplezier op. De harde wind veroorzaakt helaas ook wat schade, maar gelukkig heeft de betreffende deelnemer een reservebody en meerdere lenzen bij zich. We kunnen dus gewoon door fotograferen. Wel beseffen we opnieuw hoe snel een ongelukje kan gebeuren.
Pittige wandeling naar Stac a’ Phris Arch
Na Garry Beach rijden we naar Stac a’ Phris Arch, een grote en massieve seastack met een boog erin. Om deze locatie te bereiken wandelen we over de kliffen, tussen de schapen door, richting de arch. De omstandigheden zijn pittig. Sommige rotsen zijn glad en de wind blijft stevig blazen. Ook de zon werkt niet echt mee, al hebben fotografen natuurlijk altijd wel iets op het licht aan te merken. Nadat we de boog van alle kanten fotograferen, verleggen we onze aandacht naar de ruige kliffen in de omgeving. Na enkele uren op de kliffen zoeken we de bus weer op en rijden we door naar de Calanais Standing Stones. We komen daar net voor zonsondergang aan. Dit bezoek blijft kort, want later in de week keren we nog een keer terug. Nu verkennen we vooral interessante standpunten en zoeken we composities waarin de stenen goed tot hun recht komen. Dat blijkt nog niet zo eenvoudig.
Ver in het blauwe uur rijden we in het schemerdonker terug naar het hotel. Daar genieten we opnieuw van een fijn diner en een fotobespreking in de lounge.
Opnieuw naar Luskentyre Beach: andere sfeer, zelfde magie
Op verzoek keren we terug naar Luskentyre Beach. De omstandigheden verschillen compleet van die van twee dagen geleden. We zien dreigende luchten, af en toe wat motregen en veel minder wind. Daardoor oogt alles anders, maar zeker niet minder mooi. Al snel verspreidt de groep zich weer over de locatie. Twee dagen geleden blijven we vooral in de duinen en bij de kreek hangen. Vandaag trekken we juist meer naar het strand en de waterlijn. Ook deze ochtend vliegt voorbij. Net voor de lunch keren we terug naar het hotel. Dat geeft ons de kans om geheugenkaarten leeg te maken en stiekem alvast een eerste selectie foto’s te bekijken.
De Golden Road: kijk goed om je heen en roep vooral “stop!”
Na de lunch rijden we voor de afwisseling een stuk over de Golden Road, opnieuw een verzoek dat op dag één in de bus op tafel komt. We spreken met elkaar af dat iedereen “stop” roept zodra iemand iets fotografisch interessants ziet. Michel zoekt dan een geschikte plek om stil te staan. Onderweg klaart het weer steeds verder op. De zon breekt door en de rit over de Golden Road laat voortdurend nieuwe landschappen zien. We maken verschillende tussenstops met uiteenlopende onderwerpen. Ook brengen we een bezoek aan de fotogalerij Mission House Studio. Daar bekijken we prachtige zwart-witfoto’s van de lokale fotograaf Beka Globe en keramiek van haar echtgenoot Nickolai Globe.
Op de terugweg stoppen we nog even bij een vervallen schuur langs de weg. Ook die leggen we graag vast.
Voor het diner houden we een fotobespreking bij de open haard. Daarna stemmen we de laatste details af voor de pre-breakfast shoot. De bestemming laat zich raden: natuurlijk weer Luskentyre Beach, onze onbetwiste nummer één.
Vroege vogels vangen licht: pre-breakfast shoot op Luskentyre Beach
Om 5.30 uur staat iedereen zoals afgesproken bij de bus. Zodra we aankomen op de inmiddels vertrouwde parkeerplaats bij Luskentyre Beach, volgen we onze vaste routine: fototas mee, statief pakken, regenbroek aan, laarzen aan en gaan. De eerste zonnestralen lichten de bergen van Lewis al op. Wim kiest ervoor om een heuvel te beklimmen en verderop om de hoek van het strand te fotograferen. Koen, Cor, Madelon en Annelien blijven samen met Michel op het strand en in de duinen. Er ligt nog wat sneeuw op de bergen en de ochtend voelt sereen. De wind blijft weg en we horen alleen de golven die in de branding breken. Heerlijk. We benutten het gouden uur optimaal tussen het wuivende helmgras in de duinen. Ook de tekeningen in het zand en in de duinen, zoals rimpels en kleine stuifduintjes, vormen geliefde onderwerpen in het warme licht. Na een paar uur stoppen we echt, want het ontbijt wacht in het hotel. Natuurlijk verlaten we het strand niet zonder eerst nog een groepsfoto te maken.
Even geen camera maar aandacht voor ambachtswerk met lekkere smaak
Na de pre-breakfast shoot hebben we een paar vrije uurtjes. Dat vroege opstaan voelen we natuurlijk wel. Een aantal groepsleden besluit daarom de Isle of Harris Distillery te bezoeken. Daar krijgen we een rondleiding van een bijzonder enthousiaste medewerkster. Na afloop zijn we het allemaal over één ding eens: zij máákt de rondleiding. Haar enthousiasme voor dit ambacht en het eindproduct werkt aanstekelijk. Deze uitstap vormt een leuke onderbreking tussen het fotograferen door.
Nisabost Beach vraagt om nieuwe blik
Na enkele cameraloze uren pakken we onze camera’s weer op en vertrekken we naar Nisabost Beach, een strand vol enorme, gladde rotsen, keien en stenen. Bij aankomst valt de gladheid gelukkig mee. Toch blijven we alert, want uitglijden ligt hier altijd op de loer.
Deze locatie vraagt om een andere manier van kijken. Zoveel keien, rotsen en stenen dwingen ons om bewust naar compositie te zoeken. Van lijnenspel tot kleurcontrast en van mini-landschap tot breed panorama: hier kan alles. Ook deze tijd vliegt voorbij. Op een gegeven moment slaat het weer om. De regen zet in en de keien worden spekglad. We bewegen daarom extra voorzichtig. Op één kleine uitglijder na bereikt iedereen de bus veilig. Daarna rijden we door de stromende regen terug naar ons warme hotel. ’s Avonds zitten we opnieuw bij de open haard in de lounge. Daar bewerken en bespreken we samen onze foto’s.
Cultuur op Lewis: Blackhouses en Scottisch Blackface-schapen
Na twee dagen op Harris staat vandaag opnieuw Lewis op het programma. Deze keer rijden we naar het noordwesten voor een bezoek aan de Gearrannan Blackhouses. Onderweg stoppen we langs de weg bij een prachtig uitzichtpunt. We kijken uit over het gelaagde landschap van Harris en Lewis. Op de achtergrond zien we de bergen van Lewis en op de voorgrond staan twee Scottish Blackface-schapen. Meer Harris en Lewis in één beeld krijgen we bijna niet. Daarna rijden we via de binnenlanden van Lewis naar de Gearrannan Blackhouses. Dit kleine dorp bestaat uit karakteristieke blackhouses, opgebouwd uit keien en afgewerkt met een plaggendak. Tot het einde van de jaren zeventig wonen hier nog mensen. Nu functioneert het vooral als museum en kunnen bezoekers er ook overnachten in een B&B. De details van de huisjes vormen dankbare onderwerpen, net als het kiezelstrand net buiten het dorp.
Mangersta Sea Stacks op bucketlist van elke landschapsfotograaf
Daarna volgt opnieuw een absoluut hoogtepunt: de Mangersta Sea Stacks. Deze plek staat op ieders bucketlist die op dag één besproken is. Alleen de rit ernaartoe is al een belevenis, want de weg slingert zich door de heuvels.
Vandaag schijnt de zon volop. Dat klinkt heerlijk, maar voor fotografen levert het ook hard en pittig licht op. Wim, Koen, Cor en Michel lopen al snel door naar de kliffen, terwijl Madelon en Annelien zich eerst richten op details in het water. Uiteindelijk komt de groep weer samen op een van de kliffen met een prachtig uitzicht op de Mangersta Sea Stacks. Tegen het einde van de middag schuift er bewolking vanaf zee binnen. Daardoor veranderen de lichtomstandigheden snel. Dat maakt het werken uitdagend, maar levert ook prachtige beelden op. Aan het einde van de middag trekken we een opvallende conclusie: soms gaat een smartphone beter om met deze razendsnel wisselende omstandigheden dan onze spiegelreflex- en systeemcamera’s.
Maanaanbidders bij Calanais Standing Stones
Nu is het echt tijd om terug te keren naar de Calanais Standing Stones. Kort voor zonsondergang komen we aan. Een wolkenband gooit helaas roet in het eten, want daardoor missen we de mooie zonsondergang waarop we hopen. Het is niet anders.
Op deze locatie is het opvallend druk, omdat de maan bijna vol is. Naast fotografen lopen er ook allerlei bijzondere figuren rond, compleet met trommels, linten en wierook. Toch vindt iedereen tussen deze chaos zijn eigen composities.
We keren laat terug naar het hotel. Daardoor slaan we de fotobespreking van vanavond over. Wel smeden we al plannen voor een nieuwe pre-breakfast shoot.
Laatste ochtend: nog één keer vroeg op pad én afscheid van Lewis en Harris
Op deze laatste ochtend vertrekken Koen, Wim en Michel nog één keer vroeg voor een pre-breakfast shoot in de omgeving van Seilebost Beach. Annelien, Cor en Madelon verslapen zich of draaien zich nog een keer om.
Tijdens het ontbijt horen we de verhalen alsnog: gladde rotsen, een wandeling in het vroege licht en een kudde schapen. Ondertussen voelen we ook dat deze fotoreis na zeven dagen op dit prachtige, ruige eiland echt ten einde loopt. We pakken de fototassen en overige bagage in.
Onderweg naar het vliegveld van Stornoway maken we nog een paar fotostops bij enkele vervallen huizen die prachtig in het ruige landschap staan. De dramatische lucht maakt het beeld compleet. Harris en Lewis geven ons zo nog een laatste afscheidscadeau.
De terugreis verloopt voorspoedig. Alleen op het vliegveld van Glasgow moeten we nog even sprinten om op tijd bij de gate te komen. Onze tijdsinschatting blijkt daar iets te optimistisch. Uiteindelijk landt de hele groep toch netjes op tijd op Schiphol. Bij de bagageband nemen we afscheid van elkaar.
Zo eindigt een week vol avontuur en fotografie en houden we mooie herinneringen.
Zou jij ook deze fantastische landschapsfotografiereis naar Lewis en Harris willen maken? Kijk dan eens naar onze fotoreis Schotland Hebriden Harris en Lewis.
Zie hieronder de prachtige foto’s die tijdens deze reis gemaakt zijn.
